A VOICE FROM FLANDERS
500478 - MEMORABLE KERSTMIS VOOR ONS VLAMINGEN, OF ALS DE NOOD HET HOOGST IS, IS DE REDDING NABIJ
DONDERDAG 24 december 2020
INHOUD*
EEN
BROK AANSLUITENDE GESCHIEDENIS WAAR IN 1553 EEN DE CROO OOK AL EEEN
ZEER NEFASTE ROL IN SPEELDE. NU ECHTER ZIJN DE CROOTJES MAAR KLEINE
ADDERTJES MEER
*
*
GESCHIEDENIS VAN TERWAAN
Plaatsnamen vanaf het Kanaal (westen) tot aan de Rijn (oosten): Boulogne-sur-Mer (Bonen), Therouanne (Terwaan), Arras (Atrecht), Cambrai (Kamerijk), Bavay (Bavik), Liberchies, Tongeren, Maastricht, Heerlen, Julich (Gullik) en Keulen
Sporen van de noordelijke stadvesten van Terwaan in het landschap (wal met een haag begroeid)
Opgraving van de resten van de kathedraal van Terwaan
De
geschiedenis van Terwaan verwijst niet zozeer naar het huidige Franse
dorpje Thérouanne, maar naar de stad Terwaan, Terwanen of Terenburg, die
ooit op die plaats lag.
Oudheid
Tarvenna of Tervanna was de grootste nederzetting van de Morinen,
een stam die behoorde tot de Belgae en ruwweg het gebied tussen de Aa
en Boulogne-sur-Mer bewoonde. Tijdens de Gallische Oorlog bezette Julius Caesar
in 56 v.Chr. hun gebied. Door zich terug te trekken in de bossen en
moerassen probeerden ze onderwerping te voorkomen, doch zonder succes.
De
Romeinse invloed was in deze uithoek van het Rijk vooral voelbaar in
het stedelijk centrum Ter-wenna (wenna of 'waan' was de oude naam voor
de rivier, nu 'petit Lys' genaamd), dat dan ook al snel
werd omgedoopt tot Colonia Morinorum (hoofdplaats van de Civitas
Morinorum, d.i. het district der Morinen). Als zodanig vormde het ook
een knooppunt van heirwegen die tot op vandaag nog gemakkelijk te volgen
zijn: de D341 van Bononia (Zosimus) of Portus Itius (aldus Caesar, of
Boulogne-sur-Mer, vanwaar de Via Belgica Europa intrekt) over Terwaan naar Nemetacum (Atrecht)
en Colonia Claudia (Keulen), en de D190 naar Kassel. De D192 vormt de
aanzet tot de Leulène, een bochtige tertiaire weg naar de kust bij Wissant,
waarvan de loop slechts gedeeltelijk bewaard bleef en die zeer
waarschijnlijk veel ouder is dan de Romeinse heirwegen. Het einde van
deze era kwam in 407, toen het stadje platgebrand werd.
Bisschopsstad in de vroege Middeleeuwen
In
de 7e eeuw trouwde Folchaide van Terwaan (geb. ca. 621) met koning
Theodo II van Beieren. Hun dochter Willigarde van Beieren (geb. ca. 664)
werd de moeder van Rotrude van Trier (690-724), een van de vrouwen van Karel Martel, de grootvader van Karel de Grote.
Terwaan herleefde nadat Audomarus of Omaar,
een monnik uit de Abdij van Luxeuil, tussen 639 en 667 de evangelisatie
van het huidige arrondissement Sint-Omaars ondernam en op het einde van
zijn leven, met de steun van Acharius en de Merovingische vorst Dagobert,
de eerste bisschop van Terwaan werd. Hij werd daarbij geholpen door
Bertinus van Artesië, naar wie de Abdij van Sint-Omaars werd vernoemd
(Abdij van Sint-Bertinus). Het territorium van het bisdom werd in het
noorden begrensd door de IJzer en in het zuiden door de Canche en de Leie, en was ondergeschikt aan het aartsbisdom Reims.
Een betwiste stad
De
stad werd een twistappel tussen de Franse koningen en hun vazallen de
graven van Vlaanderen, die vanaf de 9e eeuw gewapenderhand hun gebied
naar het zuiden uitbreidden, waardoor ook Terwaan tot hun graafschap
ging behoren. In een poging om de Franse koning Filips II August in zijn
macht te brengen, huwde de Vlaamse graaf Filips van de Elzas zijn nicht
Isabella van Henegouwen aan de jonge vorst uit en gaf hij haar het
zuiden van Vlaanderen mee als bruidsschat. Dat draaide anders uit, want
de koning scheurde zijn geschenk in 1191 van Vlaanderen af en voegde het
later bij het graafschap Artesië.
Begin 14e eeuw probeerde Vlaanderen de stad terug in handen te krijgen. De kleinzoon van Gwijde van Dampierre,
Willem van Gulik de Jongere, verleende op 12 juli 1303 als ruwaard van
Brugge steun bij de verovering van Terwaan (Terwagne) op de Fransen,
nadat hij die eerder dat jaar reeds tijdens de Slag bij Arke verplicht
had het veld te ruimen. Na de invasie van Zeeland begonnen de Vlamingen
dat jaar een offensief in het zuiden. Bij Kassel werd
een leger verzameld dat de grens overtrok en Sint-Omaars aanviel,
waarbij de Fransen vluchtten. Het Vlaamse leger plunderde de hele streek
rond Sint-Omaars en Terwaan en viel in augustus ook nog het land van
Doornik binnen. In enkele maanden tijd waren aldus zowel de Vlaamse
noord- als zuid- en zuidwestgrens stevig beveiligd. In augustus begon Filips de Schone
met de vorming van een nieuw leger, maar door muiterij vanwege
achterstallige soldij kon hij niet in actie komen. In september kwam hij
daarom een wapenstilstand overeen met de Vlamingen tot mei 1304, die
later werd verlengd tot juni 1304. Dit bestand gaf de Fransen de kans om
opnieuw een leger op te bouwen. Ook werd militaire steun verkregen van
Engeland en Brabant, en politieke steun met de zegen van paus Benedictus
XI.
Nadat gravin Margaretha van Male in 1369 met Filips de Stoute, hertog van Bourgondië was gehuwd,
bracht zij hem Vlaanderen als bruidsschat aan. Zelf erfde de hertog in
1384 Artesië, zodat beide delen weer bij elkaar werden gebracht, nu als
twee afzonderlijke entiteiten. Toen hertog Karel de Stoute een kleine
eeuw later zijn rijk probeerde uit te breiden en daardoor in conflict
raakte met koning Lodewijk XI van Frankrijk, kwam het tot een reeks
schermutselingen tussen beiden, culminerend in de Slag bij Nancy
in 1477, waar Karel de dood vond. Dit was meteen het einde van het
Bourgondische era en het onafhankelijkheidsstreven van het hertogdom.
Terwijl
de koning van Frankrijk poogde zijn zoon en dauphin Charles met Maria
van Bourgondië, dochter en erfgename van Karel de Stoute, te laten
huwen, verkoos zij een huwelijk met Maximiliaan I van Habsburg
aan te gaan, dat plaats had op 19 augustus 1477. Daardoor kwam een eind
aan haar korte persoonlijke regeerperiode en vielen de Nederlanden nu
onder de kroon van het huis Habsburg. Maar hiermee gingen ook de
Habsburgse en de Bourgondische erflanden samen zodat de hoop ontstond
dat aan de poging van Lodewijk XI om Bourgondië van de kaart te vegen
een halt kon toegeroepen worden en de Franse dreiging het hoofd geboden
kon worden.
De
koning probeerde daarop Artesië terug bij de kroondomeinen te voegen
door het militair te veroveren. Met veel geweld bezette hij Doornik en
Terwaan en belegerde hij in 1479 Atrecht, waarvan na de inname alle
inwoners werden verjaagd en vervangen door Fransen uit de Loirestreek.
Ontsteld en ontstemd door deze handelwijze kozen de Staten van Artesië
de zijde van Maria van Bourgondië. De steden van Vlaanderen waren zich
na de innames bewust geworden van het Franse gevaar en steunden nu de
hertogin in haar strijd tegen Frankrijk.
Daarop
trok Maximiliaan, met het oogmerk de erflanden van zijn vrouw te
verdedigen, tegen de Fransen in het veld en leverde op 7 augustus 1479
te Enguinegatte (iets ten zuiden van Terwaan) slag met hen. De uitslag
bleef evenwel onbeslist waardoor beide tegenstanders min of meer
gedwongen waren vrede te sluiten. Beiden tekenden dus in 1482 de Vrede
van Atrecht, die Artesië aan Maximiliaan en Maria toewees, echter zonder
de Calaisis (dat in Engelse handen was), de Boulonnais en de
bisschopsstad Terwaan. Terwaan werd door de Vrede van Senlis (1493) een
Franse enclave in het Habsburgse Artesië, net als Atrecht.
Le Grand Dieu de Thérouanne, in de kathedraal van Sint-Omaars.
Spanningen met Frankrijk bleven bestaan en leidden in 1513 tot een nieuwe slag bij Guinegate. De Damesvrede
van Kamerijk, waarin Frankrijk formeel elk recht op Vlaanderen en
Artesië opgaf, leek in 1529 rust te brengen, maar de Franse koning begon
zijn Terwaanse enclave intensief te versterken. Tussen 1521 en 1544
werden door het Franse garnizoen van de stad frequent omliggende dorpen
verwoest. Zelf werd de stad in 1537 belaagd en bleven de vestingwerken
slechts overeind door een in laatste instantie gesloten vredesverdrag.
Vernietiging
Uiteindelijk leidden de grensoorlogen tussen keizer Karel V
en de Fransen in 1553 tot de volledige vernietiging van Terwaan. Het
waren de moegetergde Staten van Artesië die de keizerlijke troepen naar
de stad hadden geroepen. Hun bevelhebber Adriaan van Croÿ
was afkomstig uit het geplaagde ommeland van Terwaan. Wellicht was hij
degene die Karel V na een hard beleg suggereerde de stad met de grond
gelijk te maken, al zon de keizer hoedanook op wraak na zijn mislukte
beleg van Metz (fr). Op 20 april 1553 kwam het bevel de stad (met een
grote kathedraal, twee parochiekerken en verschillende kloosters en
abdijen) tot op de grond af te breken. Dit gebeurde zó volledig dat
recente opgravingen de grootste moeite hebben gehad om de opgegraven
resten te interpreteren. Er zou ook zout zijn gestrooid opdat er nooit
meer iets zou kunnen groeien. De vernietiging van de bisschopsstad nam
de ganse zomer 1553 in beslag. Slechts enkele
brokstukken bleven gespaard, waaronder het beroemde gevelveld van de
kathedraal met Le Grand Dieu de Thérouanne (midden 13e eeuw), dat naar
de naburige kathedraal van Sint-Omaars werd overgebracht. Ook het
naburige kasteel van Hesdin werd in 1553 met de grond gelijk gemaakt.
Het
Verdrag van Cateau-Cambresis bepaalde in 1559 dat Terwaan niet mocht
worden heropgebouwd. Het bisdom Terwaan werd opgeheven en verdeeld over
de nieuwe bisdommen Boulogne, Sint-Omaars en Ieper. De
Franstalige delen ressorteerden hierbij onder Boulogne en Sint-Omaars,
terwijl de Nederlandstalige delen onder Ieper gebracht werden.
Bisdom Terwaan
Het bisdom Terwaan was een van de rijkste en meest uitgestrekte van heel West-Europa.
*
http://blog.seniorennet.be/guvaal/
AAN DE MENSEN VAN GOEDE WIL
En
daarmee zijn we bij de vooravond van Kerstmis 2020 aanbeland, een
Kerstmis die zal verschillen met alle die we al hebben meegemaakt. Toch
blijft het een feest voor ‘Vrede op aarde aan de mensen van goede wil’.
Vraag is maar hoe men dat zal kunnen vertalen naar de politiek in dit
land en vooral naar die binnen ons Vlaanderen.
In
onze politiek zijn nl de laatste tijd nogal wat zware uitspraken
gevallen. Een ervan was die van N-VA voorzitter Bart De Wever, die in
een interview in, nota bene, het linkse weekblad Humo,
te kennen gaf dat hij nooit met het Vlaams Belang in zee zal gaan en
zelfs zou aftreden als zijn partij, de N-VA, zoiets zou doen. Ik had
daarover reeds mijn bedenkingen in mijn blog van 13 dezer (‘Wishful
thinking’) en blijf daarbij.
De
Wever is voor de zesde maal verkozen tot N-VA partijvoorzitter en dat
zou wel eens de keer teveel kunnen zijn. Dat dat zes keer kon gebeuren,
terwijl het in feite maar twee keer mocht, bewijst dat de partij geen
alternatief heeft. Hij heeft de grote verdienste gehad de N-VA van 3
naar 30% te brengen, maar heeft met lede ogen moeten aanzien dat ze bij
de laatste verkiezingen zowat een derde van haar stemmen is kwijt
geraakt (en niét alleen aan het VB) en er nog blijft verliezen als we de
peilingen mogen geloven. Hoe is het zover kunnen komen?.
Een
eerste reden kan het feit geweest zijn dat de N-VA mee in de Zweedse
coalitie is gestapt en daarbij het communautaire voor de hele
legislatuur in de ijskast had gestopt. De Wever was er zich wel degelijk
van bewust dat hij zich dat geen tweede keer kon veroorloven en zocht
daarom tegen de volgende verkiezingen een alternatief. Dat werd de
immigratie die, na het ‘Wir schaffen das’ van Merkel, erg actueel was
geworden. De gok was, dat toen het pact van Marrakech gesloten werd, de
N-VA uit de federale regering stapte om daarna de nieuwe verkiezingen,
die daar het gevolg van zouden zijn, te kunnen winnen met als
belangrijkste thema de immigratie. Het draaide anders uit.
Er
kwamen geen nieuwe verkiezingen. Wat overbleef van de Zweedse coalitie
deed verder als een kabinet in lopende zaken, zonder de N-VA, gedoogd
door de linkse oppositie. Toen Michel naar Europa vertrok en opgevolgd
werd door Wilmès, behield die de linkse steun en kon ze zelfs daarna
haar clubje tijdelijk laten beëdigen. Bij de daarop volgende
verkiezingen werd de N-VA federaal nog een keer bij de bok gezet, nadat
ze eerst een schijn van kans had gekregen via een paarsgele combinatie,
kans die door de Open VLD vakkundig werd gefnuikt.
Als
de N-VA samen met het VB bij de verkiezingen van 2024 (eerder kan niet)
meer dan 50% van de stemmen haalt in het Vlaams parlement, is dit de
laatste kans voor Vlaanderen om een eerste stap te zetten naar de
onafhankelijkheid. Als dat niet gebeurt, dan krijgen we meer van
hetzelfde van wat we nu meemaken, een Vlaamse meerderheid die op alle
niveaus in de minderheid zal gesteld worden, gesteund door de
traditionele Belgicistische Vlaamse partijen. De kans is groot dat de
N-VA dan de weg van de Volksunie zal opgaan. Als ze dat wil vermijden
zal ze het tegen 2024 anders moeten aanpakken, desnoods zonder De Wever.
Dat hij niet gemist zou kunnen worden? De kerkhoven liggen vol met
mensen die niet konden gemist worden.
VK EN EU SLUITEN OP VALREEP AKKOORD
©AFP
Vandaag om 15:56
Het
is er dan toch van gekomen: het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie
hebben donderdag hun toekomstige handelsrelatie bezegeld. 'We hebben de
controle terug over ons geld, onze grenzen en onze handel', zei de
Britse premier Johnson.
De
Britse premier Boris Johnson en Commissievoorzitster Ursula von der
Leyen hebben gekregen wat ze wilden en wat sommigen stilaan onmogelijk
achten: een akkoord voor Kerstmis. De voorbije dagen speelden
brexitonderhandelaar Michel Barnier en zijn Britse collega David Frost
een ondergeschikte rol en onderhandelden de twee rechtstreeks met
elkaar.
'Het
was een lange en bochtige weg, maar we hebben een goed akkoord
bereikt', zei Von der Leyen op een persconferentie. 'We kunnen de brexit
achter ons laten.' In een mededeling liet Johnson weten dat het VK 'op 1
januari volledige politieke en economische afhankelijkheid zal hebben'.
Het
akkoord regelt formeel het Britse vertrek uit de Europese Unie, 4,5
jaar na het referendum van 2016 en een jaar nadat het VK de EU officieel
verliet. Het staat beide landen toe met elkaar handel te voeren zonder
invoertarieven en quota en regelt de samenwerking in tal van domeinen,
van luchtvaart tot veiligheid.
Woensdag
werd in de loop van de dag duidelijk dat een akkoord dichtbij was en
dat een catastrofale no-dealbrexit op 1 januari vermeden kon worden.
Eric Mamer, de woordvoerder van de Europese Commissie tweette om
middernacht dat de gesprekken voort zouden gaan.
'We
blijven de hele nacht onderhandelen. Ik zou alle brexit-watchers
aanraden een beetje te slapen. Hopelijk kunnen we morgen vroeg van start
gaan', schreef hij. De onderhandelaars werkten de hele nacht aan de
laatste komma's en punten.
Cruciale telefoontjes
Volgens
de BBC hebben Johnson en Von der Leyen vier keer met elkaar gebeld om
het akkoord erdoor te slepen. In een laatste telefoontje
donderdag-morgen bezegelden ze de deal.
De
onderhandelingen tussen Londen en Brussel verliepen maandenlang
bijzonder moeizaam, maar raakten de jongste dagen in een versnelling. Op
het laatst stond vooral de discussie over de visserij rechten een
akkoord in de weg. Dat dossier woog economisch licht, maar politiek en
symbolisch loodzwaar. Voor Europese Noordzeelanden als Frankrijk, België
en Nederland staat het voortbestaan van een zeer 'zichtbare' sector op
de helling. Voor de Britten speelt vooral het soevereiniteitsargument.
Volgens
diplomatieke bronnen heeft Johnson ingebonden. Londen zou afzien van de
eis dat Europese vissers 60 procent van hun vangstquota in Britse
wateren opgeven en kunnen het leven met een vermindering van 25 procent
over een periode van 5,5 jaar. Donderdagmorgen liep de aangekondigde
persconferentie naar slechte brexit-gewoonte vertraging op omdat de
onderhandelaars vis per vis quota aan het afspreken waren.
Naast visserij leidden ook de afspraken over een eerlijke concurrentie en bijhorende geschillen-regering tot strubbelingen.
Johnson
kan de deal wellicht nog volgende week door het Britse parlement duwen,
al zal dat weinig tijd hebben voor een kritische lezing van de meer dan
2.000 pagina's tellende verdragstekst inclusief bijlagen. Het Europees
Parlement stemt wellicht pas in februari over een mogelijk akkoord, maar
intussen kan de deal al voorlopig in werking treden vanaf 1 januari
Floor Eelbode
CORONA & CENSUUR 
VRIJE COMMENTAAR
Habeamus papam
De
Gewapende Vrede tussen het VK en onszelf is dus weer eens in een nieuwe
plooi gevallen. Tijd dus, nu het ijzer uit het vuur is, voor Sjieke Sjarel
om eindelijk terug alle aandacht naar zich tot te trekken. En om op
z’’n eentje ook zo goed als…. niks te doen tegen dat dodelijk Rode Virus dat o zo toevallig helemaal uit het Chinese Wuhan kamerbreed is komen overgewaaid. Sombere toekomst dus. Groot Rood zult ge zijn, in het rijzend gebouw.
Gelukkig kunnen we in dergelijke omstandigheden nog altijd terug grijpen naar ons eigen glorierijk verleden. Zie TERWAAN, dat nu al meer dan 500 jaar niet meer bestaat en nu Thérouanne heet, diep in de grond van de aardbodem weggeveegd, niet door Duitse Nazi-Elzassers zoals in 1944 het Franse Oradour-sur-Glane,
maar door Spaanse huurlingen onder bevel van de zoon van Maegrietje van
Nukerke, de Italiaanse Edelman Alexander Farnèse. Die de schoon-neef
was van Lorenzo de Medici.
Ja
Ja, de Geschiedenis kent rare nukken. Zo de Franse nederlaag van 1302.
Die komt niet voor bij bepaalde historici. Zo vonden wij de verre
voorouders in terug gevonden van de De Cooy’s. De
feitelijke uitvoerders van de vernietiging van Terwaan. Waaruit we mogen
besluiten dat onze tegenwoordige Europese ‘Grote Verlichte Geesten’ in
niets verschillen van hun Middeleeuwse voorgangers.
Dirt is ONS land en hier gelden OBNZE REGELS??????
Andermans bloed en andermans bodem, alles tot meerdere eer en glorie van zichzelf.
Digitalia
HOW TO HOLD THE WEST
VRIJE COMMENTAAR
VRIJE COMMENTAAR
VRIJE COMMENTAAR